ShareYourGroupShareYourGroupBhagavad Gita

Bhagavad Gita Chapter 16: Divine and demonic qualities

Daivasura Sampad Vibhaga Yoga (Chapter 16), 24 verses in Sanskrit with Roman letters.

What this chapter is about

Krishna lists the divine qualities: fearlessness, purity of heart, charity, self-control, truthfulness, non-violence, compassion, gentleness and more, and the demonic ones: pride, arrogance, anger, harshness and ignorance. People of the demonic type deny truth, consider the world as born of desire, pursue wealth and power by unfair means and think "I am the lord". The three gates of hell are lust, anger and greed, and they must be given up. The scriptures are to be the guide in deciding what to do and what not to do.

This chapter has 24 verses. The verses that have a page with meaning and explanation are: 16.21.

« Chapter 15 · Chapter 17 »

All 24 verses

अभयं सत्त्वसंशुद्धिर्ज्ञानयोगव्यवस्थितिः
दानं दमश्च यज्ञश्च स्वाध्यायस्तप आर्जवम्

abhayaṃ sattvasaṃśuddhirjñānayogavyavasthitiḥ
dānaṃ damaśca yajñaśca svādhyāyastapa ārjavam

अहिंसा सत्यमक्रोधस्त्यागः शान्तिरपैशुनम्
दया भूतेष्वलोलुप्त्वं मार्दवं ह्रीरचापलम्

ahiṃsā satyamakrodhastyāgaḥ śāntirapaiśunam
dayā bhūteṣvaloluptvaṃ mārdavaṃ hrīracāpalam

तेजः क्षमा धृतिः शौचमद्रोहो नातिमानिता
भवन्ति संपदं दैवीमभिजातस्य भारत

tejaḥ kṣamā dhṛtiḥ śaucamadroho nātimānitā
bhavanti saṃpadaṃ daivīmabhijātasya bhārata

दम्भो दर्पोऽभिमानश्च क्रोधः पारुष्यमेव च
अज्ञानं चाभिजातस्य पार्थ संपदमासुरीम्

dambho darpo'bhimānaśca krodhaḥ pāruṣyameva ca
ajñānaṃ cābhijātasya pārtha saṃpadamāsurīm

दैवी संपद्विमोक्षाय निबन्धायासुरी मता
मा शुचः संपदं दैवीमभिजातोऽसि पाण्डव

daivī saṃpadvimokṣāya nibandhāyāsurī matā
mā śucaḥ saṃpadaṃ daivīmabhijāto'si pāṇḍava

द्वौ भूतसर्गौ लोकेऽस्मिन्दैव आसुर एव च
दैवो विस्तरशः प्रोक्त आसुरं पार्थ मे शृणु

dvau bhūtasargau loke'smindaiva āsura eva ca
daivo vistaraśaḥ prokta āsuraṃ pārtha me śṛṇu

प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च जना न विदुरासुराः
न शौचं नापि चाचारो न सत्यं तेषु विद्यते

pravṛttiṃ ca nivṛttiṃ ca janā na vidurāsurāḥ
na śaucaṃ nāpi cācāro na satyaṃ teṣu vidyate

असत्यमप्रतिष्ठं ते जगदाहुरनीश्वरम्
अपरस्परसंभूतं किमन्यत्कामहैतुकम्

asatyamapratiṣṭhaṃ te jagadāhuranīśvaram
aparasparasaṃbhūtaṃ kimanyatkāmahaitukam

एतां दृष्टिमवष्टभ्य नष्टात्मानोऽल्पबुद्धयः
प्रभवन्त्युग्रकर्माणः क्षयाय जगतोऽहिताः

etāṃ dṛṣṭimavaṣṭabhya naṣṭātmāno'lpabuddhayaḥ
prabhavantyugrakarmāṇaḥ kṣayāya jagato'hitāḥ

काममाश्रित्य दुष्पूरं दम्भमानमदान्विताः
मोहाद्‌गृहीत्वासद्ग्राहान्प्रवर्तन्तेऽशुचिव्रताः

kāmamāśritya duṣpūraṃ dambhamānamadānvitāḥ
mohādgṛhītvāsadgrāhānpravartante'śucivratāḥ

चिन्तामपरिमेयां च प्रलयान्तामुपाश्रिताः
कामोपभोगपरमा एतावदिति निश्चिताः

cintāmaparimeyāṃ ca pralayāntāmupāśritāḥ
kāmopabhogaparamā etāvaditi niścitāḥ

आशापाशशतैर्बद्धाः कामक्रोधपरायणाः
ईहन्ते कामभोगार्थमन्यायेनार्थसञ्चयान्

āśāpāśaśatairbaddhāḥ kāmakrodhaparāyaṇāḥ
īhante kāmabhogārthamanyāyenārthasañcayān

इदमद्य मया लब्धमिमं प्राप्स्ये मनोरथम्
इदमस्तीदमपि मे भविष्यति पुनर्धनम्

idamadya mayā labdhamimaṃ prāpsye manoratham
idamastīdamapi me bhaviṣyati punardhanam

असौ मया हतः शत्रुर्हनिष्ये चापरानपि
ईश्वरोऽहमहं भोगी सिद्धोऽहं बलवान्सुखी

asau mayā hataḥ śatrurhaniṣye cāparānapi
īśvaro'hamahaṃ bhogī siddho'haṃ balavānsukhī

आढ्योऽभिजनवानस्मि कोऽन्योऽस्ति सदृशो मया
यक्ष्ये दास्यामि मोदिष्य इत्यज्ञानविमोहिताः

āḍhyo'bhijanavānasmi ko'nyo'sti sadṛśo mayā
yakṣye dāsyāmi modiṣya ityajñānavimohitāḥ

अनेकचित्तविभ्रान्ता मोहजालसमावृताः
प्रसक्ताः कामभोगेषु पतन्ति नरकेऽशुचौ

anekacittavibhrāntā mohajālasamāvṛtāḥ
prasaktāḥ kāmabhogeṣu patanti narake'śucau

आत्मसंभाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः
यजन्ते नामयज्ञैस्ते दम्भेनाविधिपूर्वकम्

ātmasaṃbhāvitāḥ stabdhā dhanamānamadānvitāḥ
yajante nāmayajñaiste dambhenāvidhipūrvakam

अहंकारं बलं दर्पं कामं क्रोधं च संश्रिताः
मामात्मपरदेहेषु प्रद्विषन्तोऽभ्यसूयकाः

ahaṃkāraṃ balaṃ darpaṃ kāmaṃ krodhaṃ ca saṃśritāḥ
māmātmaparadeheṣu pradviṣanto'bhyasūyakāḥ

तानहं द्विषतः क्रुरान्संसारेषु नराधमान्
क्षिपाम्यजस्रमशुभानासुरीष्वेव योनिषु

tānahaṃ dviṣataḥ krurānsaṃsāreṣu narādhamān
kṣipāmyajasramaśubhānāsurīṣveva yoniṣu

आसुरीं योनिमापन्ना मूढा जन्मनि जन्मनि
मामप्राप्यैव कौन्तेय ततो यान्त्यधमां गतिम्

āsurīṃ yonimāpannā mūḍhā janmani janmani
māmaprāpyaiva kaunteya tato yāntyadhamāṃ gatim

त्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मनः
कामः क्रोधस्तथा लोभस्तस्मादेतत्त्रयं त्यजेत्

trividhaṃ narakasyedaṃ dvāraṃ nāśanamātmanaḥ
kāmaḥ krodhastathā lobhastasmādetattrayaṃ tyajet

Meaning: Threefold is this gate of hell, destructive of the self: desire, anger and greed. Therefore one should give up these three. Read the explanation

एतैर्विमुक्तः कौन्तेय तमोद्वारैस्त्रिभिर्नरः
आचरत्यात्मनः श्रेयस्ततो याति परां गतिम्

etairvimuktaḥ kaunteya tamodvāraistribhirnaraḥ
ācaratyātmanaḥ śreyastato yāti parāṃ gatim

यः शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तते कामकारतः
न स सिद्धिमवाप्नोति न सुखं न परां गतिम्

yaḥ śāstravidhimutsṛjya vartate kāmakārataḥ
na sa siddhimavāpnoti na sukhaṃ na parāṃ gatim

तस्माच्छास्त्रं प्रमाणं ते कार्याकार्यव्यवस्थितौ
ज्ञात्वा शास्त्रविधानोक्तं कर्म कर्तुमिहार्हसि

tasmācchāstraṃ pramāṇaṃ te kāryākāryavyavasthitau
jñātvā śāstravidhānoktaṃ karma kartumihārhasi

« Chapter 15 · Chapter 17 »